Basoko Loti Ederra
Behin batean, errege-erregina on batzuk bizi ziren gaztelu handi batean. Oso zoriontsuak ziren, alaba txiki bat izan zutelako. Neskatxari Ane izena jarri zioten.
Jaio zen egunean, festa handi bat egin zuten. Maitagarri onak etorri ziren eta opari politak eman zizkioten: —«Zoriontsua izango zara», esan zuen batek.
—«Lagunen maitasuna izango duzu», esan zuen besteak.
Baina bat-batean, maitagarri txar bat agertu zen: —«Hamabost urte betetzean, orratz batekin ziztatuko da eta lo sakon batean eroriko da!»
Denak beldurtu ziren. Maitagarri on batek, ordea, esan zuen: —«Ez da betiko izango. Printze baten musuarekin esnatuko da».
Erregeak agindu zuen gazteluan ez zela orratzik egongo. Baina urte asko pasa ondoren, Ane dorre batera igo zen eta orratz bat ikusi zuen. Ukitu… eta lo geratu zen.
Gazteluko denak lo geratu ziren, eta basoa hazten hasi zen inguruan.
Urte asko geroago, printze ausart bat etorri zen. Gaztelura iritsi zen, Anerengana hurbildu, eta musu bat eman zion.
Ane esnatu zen irribarrez
Gaztelua berriro bizi bihurtu zen.
Anek eta printzeak elkar maite zuten, eta zoriontsu bizi izan ziren betiko.
IAren laguntzaz egina
ERPURUTXO
Behin batean, baserri txiki batean, zazpi anai-arreba bizi ziren. Denetan txikiena Erpurutxo zen. Izena ez zen alferrik: hatz txiki baten tamainakoa zen.
Egun batean, gurasoek ezin zuten gehiago janaria aurkitu, eta anai-arrebak basora eraman zituzten. Baina Erpurutxok oso ideia ona izan zuen:
ogitarteko apurrak bidean botatzen hasi zen, gero etxera bueltatzeko.
Baina txoritxoek apur guztiak jan zituzten, eta anai-arrebak galdu egin ziren. Basoan barrena ibili eta ibili, etxe handi eta ilun batera iritsi ziren. Barruan, emakume jator batek atea ireki zien.
—Sartu, sartu —esan zuen—, baina kontuz! Hemen erraldoi bat bizi da.
Anai-arrebak beldurtu ziren, baina Erpurutxok ausardia hartu zuen. Erraldoia etxera itzuli zenean, haurrak ikusi zituen, baina Erpurutxok bere azkartasunarekin erraldoiaren botak hartu eta korrika egin zuen anai-arrebekin batera.
Botak magikoak ziren: urrats bakoitzean oso urrun eramaten zuten. Horrela, Erpurutxok eta bere anai-arrebek etxera bueltatzea lortu zuten.
Gurasoak poz-pozik geratu ziren, eta ordutik aurrera, Erpurutxo familiako heroia bihurtu zen.
Eta horrela, denak zoriontsu bizi izan ziren.
Neskatxa xelebrea eta Pagoden Erregina
Behin batean, oso urruneko herri batean, Lur izeneko neskatxa bat bizi zen. Lur ez zen beste umeek bezalakoa: ilea nahasia zuen, betaurreko handiak, eta askotan arropak nahastuta eramaten zituen. Herriko ume batzuek barre egiten zioten, eta esaten zioten “xelebrea” zela.
Baina Lurrek bazekien gauza bat: bihotz handia zuela eta irudimena mundu osoa baino handiagoa.
Egun batean, parkean bakarrik zegoela, haizeak paperezko txori bat ekarri zion. Txoriak distira egiten zuen eguzkitan, eta Lurrek ireki zuenean, barruan mezu bat zegoen:
“Etorkizuneko Pagoden Erregina, zatoz gure mundura.”
Lur harrituta geratu zen, baina pozik ere bai. Bat-batean, txoriak hegan egin zuen eta Lur atzetik joan zen. Horrela iritsi zen pagodaz betetako herri magiko batera: teilatu gorriak, farola koloretsuak eta zuhaitz erraldoiak zeuden nonahi.
Herriko jendeak Lur ikusi zuenean, oihu egin zuten:
“Hemen da gure Erregina!”
Lurrek ez zuen sinesten.
—“Ni? Erregina? Baina ni xelebrea naiz!”—esan zuen.
Baina pagodetako biztanleek irribarre egin zioten:
“Gure munduan, xelebre izatea ez da txarra. Berezia izatea da. Eta zu, Lur, berezien artean bereziena zara.”
Horrela, Lurrek koroa txiki bat jantzi zuen, eta egun hartatik aurrera, Pagoden Erregina bihurtu zen. Bere lana oso polita zen: ume tristeak alaitzea, koloreak nahastea, eta mundu magikoan irribarreak piztea.
Eta herriko umeek, Lur desagertu zela ikusi zutenean, ohartu ziren bera zen benetan ausartena, jatorrena eta dibertigarriena. Eta hurrengoan itzuli zenean, ez zioten inoiz gehiago barre egin.
Lurrek, orduan, irribarre egin zuen:
“Xelebre izatea zoragarria da.”
Ederra eta Piztia
Behin batean, Ederra izeneko neskatxa jator eta ausarta bizi zen. Ederrak loreak maite zituen, eta beti laguntzen zien besteei irribarre batekin.
Egun batean, bere aita basoan galdu zen eta gaztelu handi eta ilun batera iritsi zen. Gaztelu horretan Piztia bizi zen: kanpotik beldurgarria zirudien, baina bihotz-bihotzez bakarrik zegoen.
Aitak gazteluan babesa aurkitu zuen, baina irteten saiatzean, Piztiak esan zion:
“Zure alabaren laguntzarik gabe ezin zara joan.”
Ederrak, aita maite zuenez, gaztelura joatea erabaki zuen. Hasieran beldur zen, baina laster konturatu zen Piztia ez zela gaiztoa. Oso adeitsua zen, eta elkarrekin jolasten eta hizketan orduak pasatzen zituzten.
Pixkanaka, Ederrak Piztiaren barruko onginahia ikusi zuen. Eta egun batean, Ederrak esan zion:
— “Piztia, oso lagun ona zara.”
Une horretan, magia distiratsu batek Piztia inguratu zuen. Piztia desagertu eta bere lekuan printze gazte eta irribarretsu bat agertu zen.
— “Zure bihotz onak sorginkeria hautsi du,” esan zion printzeak.
Ederrak eta printzeak elkarri eskutik heldu zioten, eta gaztelua berriro argiz eta kolorez bete zen. Ordutik aurrera, lagun minak izan ziren eta beti elkar zaindu zuten.
Eta horrela, maitasunak eta adiskidetasunak magia handiena egin zuten.